Lớp học tình thương
Sau khi dọn dẹp xong, Hùng nằm ngửa trên tấm phản ở buồng trước, hai tay hắn giang rộng sang hai bên, chân thì gác lên con gấu bự. Gió từ cánh quạt trần liên tục thổi xuống người, mát mẻ vô cùng. Đợt hắn nghe bà nói, lúc ông còn sống, ông thích nằm trên tấm phản này vào mùa hè lắm. Giờ thì cậu hiểu lý do vì sao rồi.
Tấm phản được làm bằng gỗ nguyên khối, có màu nâu hạt dẻ. Bề mặt được mài nhẵn, phẳng lì, không có cảm giác thô ráp. Vừa đặt lưng xuống, hơi mát từ gỗ lập tức xuyên qua lớp áo mỏng, mang lại cảm giác dễ chịu hơn cả nằm trên một chiếc nệm mềm.
Hùng định nhắm mắt ngủ, thì điện thoại đặt bên cạnh rung lên vài tiếng báo hiệu có người gọi điện đến. Hắn thò tay cầm điện thoại lên xem, hóa ra là mẹ gọi.
"Alo, con nghe nè mẹ?”
"Con lại lêu lỏng ở đâu rồi? Mẹ về cả ngày trời rồi mà chẳng thấy mặt mũi con đâu?" Bà Tuyết cằn nhằn ở đầu dây bên kia.
"Con...”
"Con có biết là còn bao nhiêu thủ tục, hồ sơ phải làm không? Buổi phỏng vấn visa con tính sao đây? Cả trường đại học bữa mẹ bảo con xem nữa, con tính tới đâu rồi?”
Cứ thế, những câu hỏi liên tục vang lên dồn dập từ đầu dây bên kia. Hùng dần mất kiên nhẫn, hắn ngắt lời: "Con không muốn đi du học."
"Con có biết mình đang nói cái gì không? Về đây ngay cho mẹ." Bà Tuyết lạnh giọng.
"Giờ con đang ở quê rồi, con về thăm ngoại với chị Hương hai ba hôm nay rồi.” Hùng cao giọng.
"Bà có khỏe không?” Bà Tuyết hít một hơi thật mạnh, cố trấn tĩnh bản thân.
"Dạ, bà vẫn khỏe.”
“Còn cái Hương thì sao? Giờ nó đang làm gì?”
“Chị ấy dạy học tại trường cấp 1 ở quê mình mẹ ạ.”
“Ừ mẹ biết rồi. Bà con dạo này còn đau lưng không? Hỏi bà cần gì, nói mẹ mua rồi gửi bưu điện xuống, hay mẹ chuyển tiền cho mấy bà cháu sắm sửa.”
“Mẹ, đừng lảng tránh nữa, đã hơn năm năm mẹ chưa về rồi đó.”
“Con gửi lời hỏi thăm dùm mẹ, coi nhà bà với chị có cần gì thì nói mẹ.”
“Mẹ tự về mà hỏi, con không biết đâu.” Hùng cáu kỉnh.
“Con cũng biết rồi đấy, công ty nhà mình vừa lên sàn, có nhiều việc phải làm lắm, mẹ không xuống được đâu? Với con cũng nhanh về chuẩn bị cho chuyến du học đi. Các trường ở bên Úc cũng rục rịch tuyển sinh rồi đấy.”
“Mẹ, con không muốn.”
“Chuyện này mẹ không nhượng bộ hay chiều chuộng con đâu nhé. Nhanh mà về đi, bố với mẹ đã tính cả rồi.”
“Nhưng nó không phải điều con muốn, mẹ đừng xem con như con rối nữa được không?”
“Bố mẹ cũng chỉ vì tốt cho con thôi.”
“Nhưng con không thấy nó tốt.”
“Chứ giờ con muốn sao?”
“Mẹ cứ kệ con đi." Vừa dứt câu thì Hùng tắt máy, hắn văng nhẹ điện thoại xuống phản.
Du học, Úc, visa, kế nghiệp,... những từ ấy cứ lặp đi lặp lại trong đầu, mãi chẳng chịu dừng.
Hùng nhắm chặt đôi mắt, thực sự hắn cũng không biết mình muốn gì. Tuy nhiên, hắn không muốn cuộc đời mình cứ bị người khác sắp sẵn từng bước, rồi đến lúc cần ra quyết định, người duy nhất không được lên tiếng lại là chính mình. Hắn mãi mãi không muốn biến bản thân thành một con bù nhìn.
*
* *
“Nhất tự vi sư, bán tự vi sư có nghĩa là gì vậy anh Thanh?”
“Đây là một tục ngữ Hán Việt nên để hiểu tường tận, chúng ta phải cắt nghĩa từng chữ. Đầu tiên, nhất là một, tự là chữ, vi có nghĩa là là, bán là nửa, sư là thầy. Ghép lại, ta được câu hoàn chỉnh: một chữ là thầy, nửa là thầy, ngụ ý rằng người dạy ta dù ít hay nhiều thì vẫn là thầy của ta, ta phải biết ơn công dạy dỗ của người đó.”
“Vậy anh Thanh là thầy rồi.”
“Thầy Thanh.”
“Con thích thầy Thanh nhất.”
“Thầy Thanh đẹp trai nhất.”
“Anh thì chỉ là thầy tập sự thôi nên mấy đứa gọi anh Thanh là được rồi.”
“Thầy Thanh… thầy Thanh…”
“Được rồi, được rồi, các em gọi như nào cũng được, miễn không trốn học là được.”
“Em không có.”
“Em cũng vậy.”
Hùng đang đi tản bộ dọc theo con đường gần nhà thì vô tình nghe được đoạn đối thoại trên. Trong vô thức, bước chân hắn đi về phía đó cũng nhanh hơn.
Hắn nép mình dưới mái hiên, len lén nhìn vào trong qua khung cửa sổ. Lọt thỏm trong ánh mắt hắn là Thanh, cậu đang đứng trên bục giảng, nhẹ giọng giải thích những thắc mắc của đám nhóc bên dưới, đứa bé nhất tầm bảy tám tuổi, đứa lớn nhất trạc chừng mười tuổi. Lớp học mà Thanh đang đứng khá đơn sơ, bên trên có đặt một tấm bảng tầm một mét vuông, bên dưới có sáu cái bàn và mười hai cái ghế nhựa.
“Được rồi, tiết học hôm nay đến đây là kết thúc, các em có thể tan học.”
“Hoan hô.”
“Cảm ơn anh.”
“Các em về nhớ làm bài tập đầy đủ nha, hôm sau, anh sẽ kiểm tra. Bạn nào không làm là anh phạt chép bài một trăm lần đó.”
“Dạ.” Đám trẻ đồng thanh đáp. Nghe tới tan học, mặt đứa nào đứa nấy cũng hớn hở. Chúng vội xếp gọn sách vở xuống hộc bàn, đẩy ghế sát vào cạnh bàn, sau đó khoang tay chào tạm biệt người thầy tập sự rồi mới ra về. Căn nhà sau giờ học cũng trở nên yên ắng, chỉ còn tiếng gió lùa qua mái tranh và tiếng lũ chim hót đâu đó ngoài kia.
“Vô đi, còn đứng lấp ló đó làm gì?” Thanh vừa xếp phấn vào hộp vừa nói.
Sau khi được chính chủ cho phép, hắn cũng lục tục đi vào, chắp hai tay sau lưng, hết nhìn lên rồi nhìn xuống, đi sang trái rồi lại sang phải, làm ra vẻ như giám đốc xuống thị sát công trường.
Trong mắt Hùng, căn nhà chẳng có gì đặc biệt, thậm chí, hắn cảm thấy chỉ cần một cơn mưa lớn kéo đến, bốn vách tường đất có thể bong ra từng lớp. Ánh nắng len qua từng khe hở trên mái tranh rồi để lại vài vệt sáng lốm đốm trên nền nhà. Sau dãy bàn ghế, hắn thấy một cái kệ thấp được kê sát góc nhà, trên đó lẫn lộn vài quyển sách, hộp phấn và những món đồ cũ dùng để dạy học. Chẳng hiểu vì sao, trong cái vẻ cũ kỹ, đơn sơ ấy, hắn lại thấy có thứ gì đó rất ấm áp.
"Lớp học sạch sẽ, gọn gàng, thầy giáo giảng bài cũng dễ hiểu và tường tận gốc rễ. Mười điểm tuyệt đối không nhưng.”
“Mày có nói quá không vậy?”
“Thanh tổ chức dạy thêm ngoài giờ cho bọn trẻ hả?”
“Lớp này mở ra để dạy đám trẻ biết đọc, biết viết, tính toán và vài kỹ năng sống cơ bản khác.”
“Mô hình kinh doanh giáo dục cũng ổn phết đấy.”
“Mày đừng hiểu lầm, lớp này không có thu tiền học phí, bọn trẻ muốn đến học thì đăng ký thôi.”
“Như vậy thì lỗ vốn à? Mình bỏ công sức, thời gian ra mà chẳng thu lại được gì.”
“Đa phần bọn trẻ đến đây học đều là con nhà nghèo, ba mẹ không quan tâm chuyện học hành nên không cho chúng đến trường. Thế thì mày nghĩ họ sẽ bỏ tiền cho con đến lớp này học chắc. Thậm chí, có đứa còn không cha không mẹ, tiền ăn còn phải chạy từng bữa thì làm sao có tiền đến trường.” Thanh vừa nói vừa cúi xuống gom mấy quyển vở còn đặt trên bàn.
“Không ai quản chúng à? Thế chúng sống sao đây?” Hắn vốn nghĩ lớp học này chỉ là một việc làm thêm của Thanh trong những ngày hè rảnh rỗi, vài ba đứa trẻ trong xóm đến học chữ, học tính rồi tan. Nhưng càng nghe, hắn càng nhận ra mọi chuyện không đơn giản như mình tưởng.
“Thì ban ngày đi học, trưa về chúng đi hái lá me hoặc trái dại đem ra chợ bán lấy tiền, chiều chiều thì ra biển nhặt ốc, sò đem bán. Tối thì ngủ trong chùa, miếu hoặc ở đây. Cứ như thế mà sống qua ngày thôi.”
Hùng nghe vậy thì ngớ người ra, hắn chưa từng nghĩ cuộc sống của một đứa trẻ lại vô định đến như thế. Từ nhỏ đến lớn, hắn đã sống trong sự bao bọc của cha mẹ, quen với cảnh sáng mở mắt ra sẽ có bữa sáng, ăn xong lại có người đưa rước đến trường, tối lại có sẵn thức ăn, chăn êm nệm ấm. Vào ngày nghỉ sẽ đi chơi với đám bạn, du lịch đây đó. Hắn thử nghĩ nếu hắn cô độc trên thế gian, liệu hắn có kiên cường như chúng không.
“Thế nên chúng càng phải học lấy con chữ để sau này lớn lên không bị người khác lừa gạt, cũng biết tính toán mà làm ăn nuôi sống bản thân.”
“Wow, Thanh đỉnh thật đấy.” Hùng nói rồi giơ ngón cái lên trước mặt Thanh. Hắn thật sự càng lúc càng ngưỡng mộ cậu chàng này. Dù bằng tuổi nhau nhưng hắn chẳng suy nghĩ chín chắn được một phần của cậu.
“Đừng nhìn tao với ánh mắt đó, tao không có cao cả như vậy đâu.” Thanh xua tay cười, cậu có vẻ ngượng ngùng khi nghe Hùng nói như thể mình vừa làm một chuyện gì ghê gớm lắm.
“Nhưng Thanh đang làm đấy thôi.”
“Lớp học này là ý tưởng của chị Hương.”
“Chị Hương?”
“Ừ.” Thanh gật đầu, nói tiếp: “Chị ấy vừa đi học ở thành phố về thì mở lớp này luôn. Chị bảo trong xóm có mấy đứa nhỏ muốn đi học mà nhà không có điều kiện, cứ để chúng nó ở nhà mãi cũng tội.”
“Ơ, thế chị Hương đâu rồi?” Hùng nhìn quanh.
“Nay chị Hương bận việc trên trường. Với lại...” Thanh ngập ngừng một chút, rồi cười. “Tao cũng rảnh.”
Hùng bật cười, đáp: “Nghe lý do cảm động ghê.”
“Thật mà.”
“Rảnh nên đi dạy trẻ con?”
“Ừ.”
“Không có ý gì khác?”
“Ý gì?”
Hùng vốn định trêu thêm, nhưng bắt gặp vẻ mặt ngây ngô của Thanh thì tự nhiên lại thôi. Hắn đưa tay gãi gãi sau gáy, mắt nhìn sang chỗ khác.
“Không có gì.”
Một lát sau, Hùng hỏi: “Thanh dạy ở đây lâu chưa?”
“Từ lúc chị Hương mở, chắc cũng tầm ba năm rồi.”
“Thanh.”
“Hửm?”
“Mai tôi tới phụ Thanh nhé.”
“Phụ gì?” Động tác của Thanh khựng lại, cậu ngẩng đầu, nhìn Hùng như thể sợ mình nghe nhầm.
“Thì... dạy học.”
“Mày?”
“Ừ, tao thì sao?”
“Đọc tao nghe thử bảng cửu chương sáu coi.”
“...”
“Sáu nhân bảy bao nhiêu?.”
“...”
“Căn bậc ba của hai là mấy?”
“...”
“Cho ba câu ca dao hoặc thành ngữ về tính công bằng.”
“Đợi một tí, tôi đang cố nhớ.”
“Vậy đọc đi.” Thanh cắn môi cố nhịn cười. Nhưng càng nhịn, khóe môi cậu càng cong lên rõ rệt.
“Thôi, tôi làm lao công.” Hùng nhìn cậu chằm chằm vài giây rồi đành chịu thua.
Thanh cười thành tiếng, tiếng cười vang lên dưới mái nhà cũ, trong trẻo đến mức Hùng bất giác cười theo. Ngoài sân, nắng đã rút dần khỏi những tàu lá chuối. Gió chiều thổi hun hút từ biển vào làng, mang theo vị muối mằn mặn cùng mùi rong biển ngai ngái quen thuộc.
Có lẽ ngày mai hắn thật sự sẽ quay lại, không phải vì hắn thích trẻ con. Càng không phải vì hắn đột nhiên muốn trở thành một người tốt. Chỉ đơn giản là hắn muốn ở lại nơi này lâu hơn một chút.