Hồi 1: Sau Tiết Thanh Minh
Cảnh báo
Nước An Yên từ lâu đã trứ danh với Tứ Giai Phẩm: hội họa tuyệt tác, cảnh quan hữu tình, mỹ nhân tuyệt thế, và sau cùng là An Lạc Cung nguy nga, tráng lệ. Nghe nói, đứng từ núi trông xuống hoàng thành, An Lạc Cung hiện lên như một cánh đồng vàng lấp lánh ngỡ tỏa hào quang. Ngự trong cung là một vị Thái tử Điện hạ long mạo uy nghi, mắt phượng mày tằm, toát lên thần uy thừa hưởng từ tiên đế. Song, chưa ai thấy vị Thái tử ấy bao giờ.
Nhưng, năm nay là năm trọng đại của cả kinh thành. Ngay sau tiết Thanh Minh, triều đình ban chỉ tuyển tú nữ cho Thái tử. Chỉ cần từ đủ mười sáu tuổi thì không phân biệt con gái bình dân hay danh môn. Người dân trong thành lấy làm mừng lắm, tất bật sửa soạn cho con gái tiến cung đổi vận. Có người lên tận huyện Thanh Tao ở cao nguyên phía Bắc để mua về thứ lụa đào trứ danh để may áo cho con. Cũng có nhà bán cả trâu bò để mua vàng, cốt để con gái họ thêm quý phái. Tất thảy bá tánh đều nô nức như trẩy hội, khiến cảnh đô thành càng thêm náo nhiệt. Song, gia đình thầy Tống Điền, người huyện Yên Dương, lại là ngoại lệ.
Trở về nhà trong một trưa trời trong sau khi cùng con gái Tống Bạch Liên đi bốc thuốc, ông mới hay tin lính đã loan chỉ đến làng. Vợ ông là một cầm nữ từng phiêu bạt hát rong chốn giang hồ, nhưng đã mất nhiều năm, nên xóm giềng cũng khuyên ông nên để con gái nhập cung. Nhưng, ai khuyên ông Tống Điền cũng cười, đáp:
- Con gái tôi nó còn trẻ người non dại, tài nghệ chẳng đáng là bao, sao dám cho nó vào hầu hạ Thái tử Điện hạ?
- Ông nói sao chứ tôi thấy con bé bây giờ tài hoa không kém gì bà nhà. - Một người chen vào.
Y nói phải.
Khắp đất An Yên dạo trước, lắm người đã từng nghe qua cái tên Huyết Hoa Nương Tử Ngọc Nga. Gọi là nương tử chẳng phải vì bà xuất thân cành vàng lá ngọc, mà do phong thái khi bà hầu cầm trông như một nữ tử cung đình. Luôn mặc áo choàng nhung đỏ rực, tóc dài buộc cao, bà Ngọc Nga sinh thời nổi danh khắp các tửu lầu. Một đêm bà hầu cầm vàng bạc đổ vào đếm không xuể, khiến bà được mọi tửu lầu nghênh đón. Số đàn ông si mê bà cũng không kém gì số vàng bạc ấy. Nhưng, chẳng ai khiến Huyết Hoa Nương Tử sinh thời vừa mắt. Có người kể rằng, đã từng có một viên quan tam phẩm chấp nhận bỏ ba năm bổng lộc để cưới bà làm vợ, nhưng đã bị thẳng thừng từ chối. Ai cũng khó hiểu khi một cầm nữ như bà lại từ chối một người như thế, và người ta càng khó hiểu hơn khi bà Ngọc Nga lại chọn lão Tống Điền làm chồng. Ai cũng nói lão có phước. Đặc biệt là khi Bạch Liên lớn lên. Nàng ấy theo học cha nên từ nhỏ đã biết qua y thuật, lại còn có tài cầm ca, khiến Bạch Liên trở nên nổi tiếng trong vùng. Chưa kể, với nhan sắc đoan trang hưởng trọn vẹn từ bà Ngọc Nga, Bạch Liên khiến bao trai làng xao động. Nhưng, cũng giống như Huyết Hoa Nương Tử ngày trước, nàng chẳng vừa mắt một ai.
Lão Tống Điền hôm nay cũng về nhà với những lời khuyên cho con gái nhập cung. Thực lòng, lão không muốn con mình vào chốn nội cung thâm sâu. Nhất là với gốc gác gia đình thế này, khó tránh khỏi sự khinh miệt của các tú nữ trong cung. Lão cứ nghĩ, chỉ cần hai cha con ở đây, ngày đêm bốc thuốc tấu nhạc là đã trọn vẹn rồi. Nhưng, từ ngày có chiếu tuyển tú, lão cũng không thấy Bạch Liên nhắc gì chuyện nhập cung. Có lẽ nàng cũng nghĩ như lão. Ý nghĩ ấy khiến lão Tống Điền nhẹ nhõm, nhưng vẫn chưa biết ý con gái ra sao, lão cũng khó mà yên lòng.
Vừa về đến nhà và đặt giỏ thuốc vào góc, tiếng Bạch Liên gọi lão đã vọng ra từ trong bếp:
- Cha mới về ạ? Con đang nấu cơm, cha uống nước nghỉ ngơi chút rồi ăn.
- Cảm ơn con. Nhưng mà con mới khỏi bệnh, sao không nghỉ ngơi thêm?
- Nằm mãi con cũng chẳng biết làm gì. - Bạch Liên mỉm cười. Đoạn, nàng ló đầu ra từ bức vách. - Con biết sức con đến đâu mà.
Biết chẳng thể thuyết phục con gái, thầy Tống Điền chỉ đành cười trừ ngồi xuống chiếu. Lão lặng lẽ nhìn quanh. Căn nhà này đã từng nghênh đón không biết bao người đến xin thuốc, cũng như rước về Huyết Hoa Nương Tử lừng danh thiên hạ. Lão còn nhớ ngày mới sinh, tiếng khóc của Bạch Liên đã vang vọng cả trong đêm bão. Nhưng khi được đưa vào lòng Ngọc Nga, nàng liền nín dứt. Người ta nói có những chuyện ấy là do người mẹ được Dương Cơ Đại Tiên phù hộ, nên khi được mẹ ôm, thần khí từ ngài cũng truyền sang đứa trẻ. Lão chẳng biết có vị thần tiên như thế thật không, nhưng đúng là Bạch Liên đã lớn lên khỏe mạnh.
Chỉ có gần đây, sau nhiều hôm đội nắng ra vườn hái thuốc, Bạch Liên đã sốt cao liệt giường. Thầy Tống Điền đã thức trắng hai đêm liên tiếp túc trực bên giường con, tâm trí không sao yên giấc. Trong cơn mê mang, giọng Bạch Liên ngắt quãng gọi mẹ, như thể đang sợ hãi điều gì. Hình ảnh ấy khiến tim Tống Điền thắt lại, tay lão úp lấy tay con, thủ thỉ những điều mà lão biết nàng sẽ không nghe thấy. Mãi đến canh ba, khi Bạch Liên đã thôi mê sảng, lão mới an tâm nghỉ ngơi.
Những hoài niệm ấy càng khiến lão không muốn con gái nhập cung. Nhưng, lão vẫn chưa biết phải bày tỏ tâm tư với Bạch Liên thế nào. Trong bữa cơm, nhân lúc con gái đang cười nói vui vẻ, lão Tống Điền lựa lời hỏi:
- Còn độ một tuần trăng nữa là hết kỳ tuyển tú. Con không định nhập cung sao?
- Mẹ mất rồi, bây giờ con đi thì cha ở với ai?
- Cha già rồi, sống tĩnh lặng qua ngày có xá chi? Còn con, tài sắc vẹn toàn lại trẻ trung, sao cha nỡ để con sống mà phí hoài hoa niên?
- Ít hôm trước, cha còn nói con trẻ người non dại để đối đáp láng giềng. - Nàng hạ giọng, nói. - Hôm nay cha lại hỏi con muốn nhập cung không. Có phải cha đang khổ tâm điều gì?
- Cha vẫn không muốn con đi. Nhưng, cha chưa biết ý con thế nào. Mà con nói vậy thì cha hiểu rồi.
- Con thà ở giá còn hơn phải để cha cô độc.
Những lời của Bạch Liên khiến lão Tống Điền an lòng. Nhưng, đâu đó trong lão, vẫn có một nỗi mặc cảm khôn nguôi. So với việc sống ở nhà với lão, trong nội cung rõ ràng tiện nghi hơn cả. Ngày nào cũng có kẻ hầu người hạ, cơm thì được Thượng Thực chu toàn, chăn ấm nệm êm, đều là những thứ lão không thể cho con. Dù Bạch Liên chưa từng đòi hỏi những thứ ấy, nhưng cứ nghĩ đến cảnh sung túc nơi Nội Cung, lão không khỏi chạnh lòng. Nhưng, lão cũng chẳng muốn ép buộc con, đành giấu tâm sự trong lòng đến tận đêm khuya.
Khi trời đã điểm canh ba, Tống Điền trở mình trên chiếu. Lưng lão quay về phía Bạch Liên, chăm chăm nhìn lò sưởi vẫn còn rực sáng. Lão không sao ngủ được, với những lời của Bạch Liên vẫn vang vọng bên tai. Chợt, giọng nàng khẽ vang, hòa cùng tiếng lửa trong lò lách tách:
- Cha chưa ngủ ạ?
- Tuổi già khó ngủ là chuyện thường mà. Con chớ lo.
Nàng dụi mắt ngồi dậy, tiến lại cho thêm củi vào lò. Tiết Thanh Minh tuy đã qua nhưng Yên Dương vẫn chưa hết rét. Hơi lạnh của núi rừng cũng theo đó thấm cả vào đất. Lắm đêm, Bạch Liên vì say ngủ mà quên thắp lò, khiến Tống Điền nhiễm hàn, toàn thân đau nhức. Xong xuôi, nàng lại quay sang nhìn cha, thủ thỉ:
- Cha vẫn nghĩ về chuyện con nhập cung chăng?
- Bạch Liên con… - Tống Điền khó nhọc ngồi dậy. Giọng lão run run như sắp vỡ.
- Con nghe. Cha có điều chi chỉ dạy?
Tống Điền thở dài nhìn Bạch Liên. Ánh lửa trùm lên căn nhà và phủ lên gương mặt nàng, xua đi phần nào cái lạnh xung quanh. Lão chần chừ nắm tay con, khẽ nói:
- Cha không mong gì hơn con có tấm chồng, sống đời an lạc. Nhưng cha nửa muốn con đi, nửa muốn con ở lại, tâm trạng bồn chồn khôn nguôi.
- Thưa cha. Phận con nữ nhi, hiếu nghĩa sinh thành chưa tròn, làm sao dám nghĩ đến tình riêng? Năm xưa có chuyện Diệu Cơ lóc thịt cứu cha. Tuy con không thể như nàng ấy, nhưng bỏ mặc cha mà nhập cung, thì lại quá đỗi vô tình. Mong cha đừng nghĩ đến chuyện này nữa, kẻo lại nhọc lòng sinh bệnh.
Lão Tống Điền chẳng còn biết nói gì thêm, chỉ lặng lẽ xoa mu bàn tay con gái. Đêm muộn đã lạnh nhưng tay nàng lại ấm. Bạch Liên trấn an cha xong thì khuyên lão nghỉ ngơi, chớ lo nghĩ nhiều, rồi nằm xuống ngủ tiếp. Tống Điền nằm đó, bộn bề những suy tư, cho đến khi gần hửng sáng, lão mới thiếp đi.
Trưa hôm sau, vì đau chân, Tống Điền nhờ Bạch Liên xuống huyện tái khám cho con gái của một chưởng quỹ. Từ nhà lão Tống Điền xuống trung tâm huyện Yên Dương phải đi bộ nửa canh giờ, lại phải đi qua một con dốc hiểm. Không ít lần, Bạch Liên khuyên cha ở nhà, nhưng lão vẫn kiên quyết đi thăm khám cho bằng được. Song, trung tâm huyện cũng mang lại cho nàng sự náo nhiệt cần thiết, bù đắp vẻ tịch liêu của ngôi làng trên núi. Đó cũng là điều hiếm hoi Bạch Liên có cảm tình. Vị chưởng quỹ mà nàng sắp đến thăm là một trong những người giàu có nhất huyện Yên Dương. Lão làm giàu từ buôn vải và hoạt động thương hội trên khắp cả nước. Ít hôm trước, con gái lão đi chơi dầm mưa về nên bị thương hàn. Cha con nàng đã đến bắt mạch và cho thuốc, đến hôm nay mới trở lại tái khám.
Tư phủ của vị chưởng quỹ tọa lạc trong khu chợ huyện đông đúc. Tầng dưới là nơi buôn bán, tư gia được xây trên tầng, nơi có cửa sổ trông thẳng ra khu kỹ phường. Bạch Liên được gia nhân trong nhà dẫn lên lầu, vừa đi vừa nói:
- Tiểu thư uống thuốc của Tống Tiên Sinh thì bệnh tình đã thuyên giảm. Quả đúng là danh y.
- Nghe vậy thì tôi cũng an tâm. Hôm nay, nếu không có gì nghiêm trọng, tôi sẽ gia giảm thuốc cho tiểu thư.
- Dạ. Tiểu thư nhà tôi nhờ ơn Tống Tiên Sinh và cô Bạch Liên rồi.
- Tôi không dám. Cứu người là trách nhiệm của cha con tôi.
Khuê phòng của tiểu thư nằm trên tầng hai, với cửa sổ được mở xuyên suốt nên tương đối thoáng đãng. Trong phòng, có thêm một gia nhân nữa ngồi canh bên giường. Cuối giường là bà chủ của tiệm lụa này, đang dịu dàng xoa tay con gái. Bà năm nay đã bốn mươi, nhưng nhan sắc vẫn sắc sảo ngỡ chớm ba mươi. Mắt khổng tước, miệng anh đào, diện mạo toát lên phong thái của một quý phu nhân. Những vẻ đẹp ấy cũng được tiểu thư kế thừa trọn vẹn.
Vừa thấy Bạch Liên được dẫn vào phòng, bà chủ đã vội đứng lên, hỏi:
- Cô Bạch Liên, Tống Tiên sinh không đi cùng cô nương sao?
- Cha tôi hôm nay đau chân nên tôi thay mặt ông ấy đến tái khám.
- Vậy à? Cho ta gửi lời hỏi thăm Tiên sinh.
- Dạ, tôi sẽ chuyển lời. - Nói rồi, nàng kéo ghế ngồi xuống bên giường. - Tiểu thư có uống thuốc như cha tôi kê không?
- Như Tiên sinh đã dặn. - Bà khẽ đáp, như sợ làm phiền con gái nghỉ ngơi. - Sắc lấy hai chén, uống sau khi ăn.
- Vậy tốt rồi, tôi xin phép bắt mạch cho tiểu thư.
Bạch Liên nhẹ nhàng nâng tay tiểu thư, đặt ngón tay lên mạch Thốn khẩu, rồi lại áp mu bàn tay mình lên trán tiểu thư. Thân nhiệt cô đã giảm. Sắc mặt cũng tốt hơn. Bạch Liên cẩn thận ghi chép vào sổ, trước khi quay sang bà chủ, dặn:
- Đáng mừng là bệnh tình đã thuyên giảm. Từ giờ, tiểu thư chỉ cần sắc lấy một chén, uống sau bữa cơm chiều. Uống thêm hai ngày là khỏi.
- Tạ ơn cô Bạch Liên đã tận tình chăm sóc. - Bà chủ nhẹ nhõm đáp.
- Chữa bệnh là trách nhiệm của cha con tôi. Mong phu nhân đừng khách sáo.
Dứt lời, Bạch Liên chỉnh trang kéo ghế đứng dậy, lững thững ra ngoài. Phu nhân sau khi sai gia nhân canh chừng tiểu thư cũng nối gót đi theo. Dưới nhà bấy giờ đã nô nức người ghé qua. Có người đến mua vải, có người mang phục trang đến nhờ chỉnh sửa. Thợ may nhà chưởng quỹ tất thảy ba mươi người, đều là con gái huyện Yên Dương, có người trông chỉ vừa tròn mười sáu. Mỗi bước phu nhân và Bạch Liên đi qua, thợ may đều răm rắp dừng tay chào hỏi. Tiễn ra đến bậu cửa, phu nhân dúi vào tay nàng một túi vải chắc tay:
- Ta gửi Tiên Sinh chút lòng thành, mua gì ngon miệng cho ông ấy dùng.
- Cảm tạ tấm lòng của phu nhân. - Bạch Liên lễ phép nhận túi tiền, đáp. - Nếu không còn gì nữa, tôi xin phép về nhà.
Sau khi từ biệt chưởng quỹ phu nhân, Bạch Liên lần theo đường cũ về nhà. Trời bấy giờ đã nắng cao năm sào, khiến cả cây cỏ lẫn sông suối cùng lấp lánh như ngọc. Trên đường về, nàng mua bánh bao nhân thịt mà cha yêu thích, cùng một vò rượu nhỏ. Đã lâu rồi nàng chưa cho lão uống rượu, xem như nhân dịp vừa hết Thanh Minh phá lệ một hôm. Nhưng, suy nghĩ ấy chưa khiến Bạch Liên vui bao lâu, khi về đến đầu làng, một lão láng giềng đã hớt hải chạy đến:
- Lạy Dương Cơ Đại Tiên cứu độ! Cô nhà về rồi.
- Sao vậy bác? - Bạch Liên lo lắng hỏi.
- Tiên Sinh gặp chuyện rồi! Mới hai khắc trước, có một đám thất phu từ dưới núi lên tìm Tiên Sinh, hành động hung hăng nên dân làng không dám can ngăn.
Toàn thân nàng bất chợt lạnh toát. Ánh mắt Bạch Liên vội chuyển về phía căn nhà của mình. Tay vô thức đánh rơi bánh bao và vò rượu, thất kinh chạy về trong khi lòng nàng bồn chồn thắt lại. Đường về nhà phải đi lên một con dốc cao, dù đã xây bậc thang đá nhưng vẫn không thôi trơn trượt. Bạch Liên đã suýt hụt chân không ít lần. Vừa đến nhà, đập vào mắt nàng là cha đang quỳ rạp dưới chân ba tên mặt mũi bặm trợn, vóc dáng vạm vỡ như hùng thú. Bạch Liên vội vàng chạy tới chắn cho cha, miệng không ngừng van xin:
- Xin các vị đại gia tha cho cha của tiện nữ. Chẳng hay cha của tiện nữ đã làm gì đắc tội với các vị?
Một tên tức mình hắng giọng, ra hiệu cho hai tên đi cùng lùi lại khi thấy bóng nữ nhi. Hắn nói:
- Bọn ta là người của Tú Lạc Quán. Cha cô, thân là danh y, vậy mà sinh thói cờ bạc, đánh thua Tú Lạc Phường bọn ta tận ba đồng vàng. Cô nương chớ nên can dự.
Số tiền hắn thốt ra khiến Bạch Liên chân tay bủn rủn. Ba đồng vàng. Chỉ một món nợ thôi mà đã tương đương gần hai năm bổng lộc của quan tam phẩm Ngoại Đình. Cha nàng chỉ là một danh y nơi thôn dã, rốt cuộc đã làm gì mà gây nên cơ sự như thế. Như sợ Bạch Liên không tin, tên đòi nợ đã đưa giấy nợ cho nàng xem. Giấy trắng mực đen, nàng chẳng còn lời nào biện giải. Quỳ bên cạnh, lão Tống Điền liên tục xin lỗi con. Nhưng giọng lão đã vỡ khiến chữ được chữ chăng:
- Do cha thất phu bất tài. Đã gây tội với con…
- Vậy ra những lần cha cứ khăng khăng muốn tự đi là để…
Bạch Liên trút một hơi thở dài nặng nhọc. Nàng siết chặt tay đến trắng bệch, mắt chẳng dám nhìn cha. Rồi nàng ngẩng mặt nhìn ba tên đòi nợ, nghẹn giọng nói:
- Nợ của cha, tiện nữ sẽ trả. Chỉ xin các vị đại gia cho tiện nữ trả góp.
- Ba đồng vàng. Cô định trả làm sao? - Tên cầm đầu hỏi.
- Sau tiết Thanh Minh, triều đình bắt đầu tuyển tú. Tiện nữ sẽ nhập cung làm tú nữ, rồi lấy bổng lộc trả dần cho các vị.
Tên cầm đầu chống cằm ngắm nhìn diện mạo đài các của Bạch Liên. Một lúc sau, hắn mới hỏi:
- Nếu cô bị đánh trượt thì sao?
- Thì tiện nữ sẽ làm cung nữ. - Chợt, giọng nàng nghẹn lại. - Còn nếu tiện nữ bất tài đến cả việc ấy cũng không thành, thân này… xin để các vị đại gia tùy ý định đoạt.
Bạch Liên vừa dứt lời, tên đòi nợ đã gật gù chấp thuận, hắn lặp lại lời đề nghị rồi gọi đàn em trở về. Cha nàng vẫn quỳ rạp trên đất, luôn miệng gọi mình là thất phu, cho đến khi nàng cắn răng đỡ ông dậy.
Nàng tỉnh dậy khi ánh nắng đầu ngày rơi vào mắt. Bạch Liên trở mình ngồi dậy, ngơ ngác nhìn quanh căn phòng xa lạ. Ký ức về buổi trưa hôm ấy đã đi theo nàng vào cả những giấc chiêm bao. Phía ngoài hành lang, có tiếng bước chân càng lúc tiến gần, giọng người kia vọng vào: “tú nữ tiểu thư dậy đi ạ, đến giờ rồi”. Bạch Liên dụi mắt nhìn lần nữa, mệt mỏi kéo chăn đứng dậy.
Và rồi nàng nhận ra. Đây là phòng riêng của mình ở Điệp Nguyệt Cung.